Het uiterlijk mag strak en hedendaags zijn, door het presenteren van een reeks Icon-apparaten waarmee je een knap systeem kunt bouwen grijpt Onkyo naar het verleden. En daar horen uiteraard ook verlichte VU-meters bij. Hoog tijd om de P-80 voorversterker met streaming (en veel meer) en de M-80-eindtrap op de pijnbank te leggen!
Sommige van onze lezers zullen met een twinkeling in de ogen terugdenken aan de M-5000R die Onkyo in 2010 lanceerde. Of misschien brengt hun geheugen hen naar nog eerder, naar een eindtrap zoals de M-504 uit 1987 of de M-510 die het opvolgde. Het zijn legendarische machines die nu voor veel geld op de tweedehandsmarkt circuleren.
Er is een aantal zaken dat al die historisch belangrijke versterkers met elkaar verbindt, maar dé rode draad is zonder twijfel: gigantische VU-meters. Het maakte dat deze toestellen echt hoogtepunten uit de hifi-geschiedenis werden, ten nadele van rivalen die misschien qua specs niet moesten onderdoen.
Ik snap de verleiding van grote VU-meters helemaal, het was daardoor dat er zoveel jaren geleden een P-3000R / M-5000R-set hier thuis opdook. En hier ook bleef (tot een jaar geleden, waarna het een huis vond bij iemand die het geslaagd restaureerde). Waarom dit stukje geschiedenis? Heel eenvoudig.
Met de nieuwe Icon-lijn wil Onkyo duidelijk teruggrijpen naar dat stukje verleden. De toestellen die we hier bekijken zijn zelfs de vlaggenschepen in die nieuwe familie van componenten. Net als vroeger biedt Onkyo een voorversterker (de P-80) en een eindtrap (de M-80) die perfect bij elkaar passen. Met grote verlichte VU-meters, dat spreekt, en kleine details zoals labels in een handschrift-lettertype die het retro-gevoel aandikken. Nostalgie is zeker een ding bij deze Icon-toestellen, maar tegelijkertijd is die P-80-voorversterker helemaal afgestemd op wat muziekliefhebbers nu willen. Streaming is ingebakken, er zijn massa’s ingangen en je kunt de tv aansluiten via HDMI-eARC. Qua functies gaat Onkyo voor de optie ‘doe maar alles’, incluis kamerkalibratie via Dirac. Er is zelfs een phono-ingang die klaar is voor MM én MC, een optie die je zelden tegenkomt bij voorversterkers.
Middenklassers
Qua prijspositionering gaat Onkyo niet de extremen opzoeken – we hebben het zeker anders gezien bij retromodellen. De topmodellen van het Japanse merk waren nooit heel duur, en dat blijft hier het geval. Voor de hiernaast afgebeelde P-80 betaal je 1.499 euro, terwijl de M-80 (hieronder) voor 1.599 euro over de toog gaat. Dat is natuurlijk niet niets, maar toch wel scherp vergeleken met heel wat concurrenten. Om het plaatje compleet te schetsen: zoals voorheen maken een bijhorende cd-speler (de C-30 van 399 euro) en een geïntegreerde versterker deel uit van de Icon-familie. Deze A-50 kost 1.299 euro, maar mist die – voor sommigen, toch – cruciale VU-meters. Ergens spijtig, een alles-in-één met de iconische Onkyo-metertjes zou vast ook wel gegadigden vinden.
Krachtige eindtrap met meters
De blikvanger van de set is de M-80, een dual mono stereo-eindtrap dat in klasse A/B opereert. Het is ontworpen om veel vermogen te leveren, dankzij een drievoudige Inverted Darlington-versterkercircuit. Volgens de ontwerpers heeft het hierdoor een heel lage uitgangsimpedantie, wat dan het matchen met ‘moeilijke’ speakers eenvoudiger maakt. Het belooft 2 x 130 Watt bij 8 Ohm speakers, een stukje meer dan de M-5000R eertijds.
Wat het wel deelt met die voorgangers is de extreme focus op eindversterking. Zo hoort het natuurlijk, een eindtrap moet de laatste stap in het versterkingsproces zijn en volledig daarop concentreren. Dat betekent dat de M-80, net zoals de meeste eindtrappen, geen echte controls bezit. Al kan je wel de schaal waarop de VU-meters opereren en de verlichting aanpassen.
Er zijn zowel gebalanceerde als single-ended ingangen aanwezig. De Onkyo-eindversterker kan twee paar speakers aansturen, via een knop vooraan kies je voor welk paar (of de twee paren samen). Een autosense-functie en een trigger-ingang betekent dat je niet uit de stoel moet springen om de M-80 in te schakelen.
Combineren met elke voorversterker kan, maar het staat in de sterren geschreven dat de meesten voor de P-80 zullen kiezen. Visueel is er een vlekkeloze match, ook op detailniveau. Toetsen en opschriften zijn qua positionering op elkaar afgestemd, optische zaken die niet opvallen tenzij ze niet kloppen.
Verleidelijk oranje
De grote gemotoriseerde volumeknop met oranje lichtstreep en zilverkleurige mantel doet z’n best om de P-80 wat spannender te doen ogen. Als je echter moet opboksen tegen gigantische VU-meters die zelf ook warme gloed verspreiden, wordt het lastiger. Het systeem in z’n geheel ziet er wel heel strak uit, ook als je de C-30 cd-speler zou toevoegen (die overigens ook voorzien is van een display met oranje tekens). Nog echt een perfect bij elkaar passende toren, zoals dat vroeger gemeengoed was. Ook het vermelden waard: de Icon-componenten zijn er in het matzwart of matzilver. Persoonlijk vind ik de metaalkleur authentieker overkomen, maar met de zwarte uitvoering is natuurlijk ook niets mis.
Soms kom je voorversterkers tegen die zich volledig bewegen in het analoge domein. Als je pakweg wil streamen, moet je dan nog een apart apparatuur toevoegen. Hier niet, want de P-80 bevat zowat alles wat je kunt bedenken. De input-selector aan de rechterzijde van het voorpaneel verraadt het al: er zijn veel ingangen op dit toestel. Een verlichte streep – oranje, uiteraard – wijst naar een van de negen mogelijke keuzes, waarbij twee streamingopties (Bluetooth of via WiFi). Als je op afstand een andere kiest, zie je die lichtstreep ook in stappen naar de juiste inputlabel bewegen, een cool detail is dat.
Fysieke media werd niet vergeten
Of je tegenwoordig nog echt massa’s ingangen nodig hebt, is een legitieme vraag die je je kunt stellen. Bij de meeste hifi-apparaten die verschijnen met een druk achterpaneel. Wat wél slim is bij de P-80, is de aanwezigheid van een phono-ingang en een HDMI-eARC-poort. Daarmee kun je toch de twee bronnen aansluiten die het meest gegeerd zijn. HDMI-CEC wordt helemaal ondersteund, zodat de versterker inschakelt als je de tv aan zet en je gewoon het tv-kastje kunt gebruiken om het volume te regelen. Zoals gezegd werkt de phono-ingang met platenspelers voorzien van een moving magnet- of een moving coil-element. Er zijn echter geen instellingen qua belastingwaardes, wat sommige MC-adepten richting een phono-voorsterker zal drijven.
Die C-20 cd-speler aansluiten kan zowel analoog als digitaal. Een ongewonere optie is de USB-A-poort. Hierop kun je USB-opslag aansluiten met eigen bestanden, die je dan selecteert via de Onkyo Controller-app. Via die app kun je trouwens ook bestanden afspelen vanaf een NAS.
Volledig in de app te bedienen
De meeste Onkyo-producten bedien je via de Onkyo Controller-app. Ook de P-80, die ermee volledig te besturen valt. De meegeleverde afstandsbediening is eveneens vermeldingswaardig. Het is een verfrissend eenvoudig ding, met wel aparte toetsparen voor de toonregeling. Dat je treble, bas en balans zo snel kunt aanpassen is lekker old-school, en ook wel trouw aan hoe Onkyo het vroeger deed.
Met de app heb je uiteraard veel meer controle. Het is om te beginnen een multiroom-klare app, waarmee je dus verschillende Onkyo-apparaten kunt bedienen. Tik je op de grote foto die symbool staat voor de P-80 (je kunt deze vervangen door een eigen beeld), dan opent een heel heldere interface. Alle ingangen, zowel fysiek als streaming, zijn er. Omdat er echt veel streamingmogelijkheden zijn, is het wijs van Onkyo dat deze onder een label ‘NET’ staan. Anders zou het een heel uitgebreide lijst zijn waar je doorheen moet scrollen. De meeste streamingopties zijn trouwens toch te gebruiken via hun eigen apps – denk Roon of Airplay – enkel de optie om via DLNA of USB bestanden af te spelen speelt zich echt in Onkyo-app af.
Daarbij noteren we dat de P-80 probleemloos DSD, hi-res WAV’s, ALAC’s en FLAC’s lustte, maar struikelde over hi-res AIFF-bestanden. Als gaat om ‘externe’ streamingopties biedt de P-80 een gevarieerde menukaart: AirPlay, Bluetooth, Chromecast en Roon. Qobuz, Spotify en Tidal kun je dan weer via hun Connect-functie bedienen.
In de app vind je nog interessante instellingen, zoals de toonregeling en uitgebreide subcontrols. De twee sub-uitgangen op de P-80 stel je hier in, met de mogelijkheid een cross-over in te stellen of toch de lage tonen ook naar je speakers te sturen. Gebruik je Dirac, dan wordt die sub(s) mee gecorrigeerd. In de app vind je ook Fidelity IQ, een soort lichte correctiefunctie. Maar daar vond ik de resultaten toch minder goed van.
Een echte meerwaarde
Een mooie extra op de P-80 is de aanwezigheid van Dirac, waarschijnlijk de beste kamerkalibratiefunctie dat er is. Nog mooier is dat Onkyo er meteen een Limited Bandwidth-licentie bijdoet, kostprijs als je apart koopt 249 euro. Hiermee kun je de meeste akoestische problemen tot 500 Hz aanpakken. Wil je toch het volledige frequentiebereik behandelen, dan kost een upgrade van de licentie 99 dollar. Ik zou aanraden om eerst met de meegeleverde Limited Bandwidth-versie aan de slag te gaan. De kans is reëel dat je hiermee al een mooi resultaat kunt bekomen. De gelimiteerde versie omvat immers ook de impulsresponsecorrectie, wat de geheime kracht is van Dirac. Onkyo maakt hiermee een sterk statement, want zoveel stereoversterkers met Dirac zijn er niet.
Om Dirac te gebruiken moet je eerst een meting op negen of meer punten uitvoeren. Dat doe je met de meegeleverde puck-microfoon of een eigen USB-meetmicrofoon, Dirac is heel flexibel op dat vlak. Je volgt daarbij het stappenplan via de mobiele Dirac-app of op je laptop – die laatste valt te verkiezen omdat je makkelijker en meer aanpassingen kunt uitvoeren op de voorgestelde doelcurve. Sowieso biedt de P-80 drie sleuven voor Dirac-filters, waardoor je makkelijk kunt vergelijken tussen aanpassingen die je hebt gemaakt.
Detailrijke danser
Dirac is een geweldige oplossing om kamereffecten weg te werken. Niet iedereen wil de software echter gebruiken, dus eerst opteer ik voor een naakte luistersessie. Wat voor alle duidelijkheid geen rare reviewersfetisj is, maar een poging om zoveel mogelijk DSP-functies even links te laten liggen.
De P-80 is natuurlijk niet echt een toestel voor puristen die de keten zo kort mogelijk willen houden, het is net heel veelzijdig en tweakbaar. Je kunt het wel heel analoog maken met pakweg een draaitafel en de voorversterker in Direct-modus, maar dat is voor verder op in het verslag.
‘Lose Yourself To Dance’ bleek een zeer geslaagde keuze als openingstrack, want de Daft Punk-Pharrel Williams-Nile Rodgers-hit rolde snedig en meeslepend uit de Monitor Audio Gold 300 6G’s die ik aan de Onkyo-set hing.
De funky gitaar van Rodgers die de echte ster is van deze track had een fraai gedetailleerd karakter. Geweldig was ook de zacht orkestrale outro bij ‘Touch’, waarbij de Onkyo’s meteen hun voorliefde voor detail etaleren. Het werd heel ruimtelijk neergezet, met SF-geluidjes die compleet loskomen van het orkest en het koor. Mooi – het doet meteen denken aan de cleane Onkyo-geluid zoals we dat van vroeger kennen. De VU-meters dansen mee met ‘Get Lucky’, met de Surface Dial via RooDial en Roon meticuleus het volume afregelen maakt het nog leuker.
De track wordt ritmisch perfect neergezet door de M-80, wat het helemaal aanstekelijk maakt. Dat is er ook bij de indierockklassieker ‘Goin’ Against Your Mind’ van Built to Spill. Geen kunst met de grote K en niet perfect gemasterd, wel een soort zenuwachtige improvisatiesessie die maar niet eindigt en lonkt naar Neil Young. De Onkyo-set maakt er iets heel mooi van, z’n cleane aanpak licht de gitaren mooi uit. Ik had op de neutralere Monitor Audio’s wel de neiging om de baslevel iets hoger te draaien, zodat die gitaarmuur en de doorlopende basgitaar iets meer body kreeg. De match met de Gold 300 6G’s was anders wel prima, met luistermomenten met de DALI Rubicon 2’s die ook goed te pruimen vielen. Ik zou wel eerder de analytischere Onkyo-set combineren met een speaker die neutraler of warmer uit de hoek komt, naargelang je smaak. Het zal niet verbazen dat Onkyo gegeven z’n banden met Klipsch (Onkyo hielp nog recent bij het tunen van de Flexus Core 300-soundbar) ook subtiel hint dat de Forte-speakers van het merk wel eens een geslaagd partnership zou zijn.
Esperanza Spalding zingt en speelt de contrabas. Dat ze beide zaken heel goed doet, maakt de Amerikaanse een van de interessante artiesten in de jazzscene. Op sommige albums durft Spalding meer experimenteel uit de hoek komen, de ‘Alive at the Village Vanguard’ release toont (meestal) echter een traditionelere kant. Samen met jazzpianist Fred Hersch worden interpretaties gebracht van bekende nummers van Gershwin, Charlie Parker, Thelonious Monk en andere, in de stemmige omgeving van de bekende club in Greenwich Village, New York.
De ambiance wordt meteen heerlijk overgebracht, het voelt heel intiem aan, alsof je ‘s avonds laat in een doorrookte keet het allemaal mag meemaken. Ondanks de wat analytischere kant van de Onkyo’s, klinkt het toch heerlijk warm en omhullend. Interessant wel om dit album opnieuw te beluisteren na een Dirac-meting, want zo werd het nog ruimtelijker en ontspannen.
Met of zonder Dirac, de Onkyo-set bracht deze zwoele nummers heel erg mooi. Heel overtuigd raakte ik van de Onkyo’s in combinatie met Dirac toen Roon me daarna naar ‘Odyssey’ bracht, geen toeval want Spalding werkte mee aan nummers op dit album van Britse saxofoniste Nubya Garcia. Als ik ‘Dawn’ afspeelde met een Dirac-filter die ik zelf had getweakt om dichter bij de speakerkarakteristieken te blijven, leken alle instrumenten aan definitie te winnen. Het laag was meteen meer aanwezig én beter gevormd bij ‘Low’ van The Slow Show, een nummer helemaal past in het licht-melancholische oeuvre van de groep. Het koor dat halverwege een beetje stereotiep opduikt, vond ik wel heel goed geplaatst verschijnen. ‘Draw Your Swords’ van Angus & Julia Stone was ronduit verbluffend, met spectaculaire diepte en hoogte. Het echte potentieel van de P-80 en M-80 leek ontketend. De Onkyo-set ging hiermee van ‘maakt een mooie eerste indruk’ naar ‘klinkt indrukwekkend’.
Klaar voor de tv en draaitafel
De M-80 heeft de benodigde krachtreserves om soundtracks van films (en ja, games) ook dynamisch neer te zetten. Deze set haalt sowieso kleine geluiddetails boven, waardoor je de rijke mixes van tv-reeksen als ‘House of Guinness’ prima opgediend krijgt. Een echt pluspunt is dat er via de app ook een dialoogverbeteraar in vier standen beschikbaar is. Zo’n functie kom je vaker tegen op AV-receivers en soundbars, bij stereoversterkers is het heel zeldzaam. Zodra dat je het inschakelt, worden dialogen iets nasaler, verstaanbaarheid neemt echter toe. Als dus al een plus.
En die phono-ingang, hoe zit het daar mee? Zoals gezegd is het speciaal dat een toestel uit deze prijsklasse ook moving coil-elementen ondersteunt. Handig, want goede MC’s zijn er ook vanaf 500-600 euro. Wie echt diep in het wisselen van elementen duikt, maakt wellicht wel de stap naar een aparte phonoversterker (zoals de Thorens MC 1600 die in de testruimte staat warm te draaien voor diens review, of de geweldige MF Mx8 Vinyl). Na het draaien van Bowie’s ‘Black Star’, Beth Gibbons ‘Lives Outgrown’ en ‘Stay Tuned’ van Dominique Films-Aimé op een Pro-Ject X2B met een MC9-element, zou ik stellen dat die stap niet onmiddellijk nodig is. De phono-ingang op de Onkyo-voorversterker is van een degelijke kwaliteit, en zelfs bij deze kritische MC-cartridge werd het hoogdetail niet te hard neergezet. Fijn luisteren dus! Bij een andere luistersessie met een VM750 van Audio-Technica (een MM) vond ik de geboden kwaliteit wel beter, MC blijft nu eenmaal een gevoeligere technologie.
Conclusie
Het is gaaf om te zien dat Onkyo voor de herintroductie van zijn serieuze stereomodellen niet puur op de VU-meters en nostalgie heeft ingezet. Integendeel, het zijn strak ogende toestellen geworden die veel te bieden hebben. De P-80 is zo een zeer complete voorversterker die bol staat van nuttige functies, goed geschikt is als tv-audio-oplossing en over een goede DAC beschikt. Ook de MM/MC-phono-ingang is een slimme zet van Onkyo. Dat alles maakt het een perfect complement voor de M-80-eindtrap, die krachtig genoeg is en een mooie gedetailleerde weergave levert. Dirac tilt – als je de moeite neemt om het in te regelen – deze set naar een grote hoogte. Zoek er de juiste luidsprekers bij, en je krijgt echte muziek te horen.
Onkyo Icon P-80 Network Amplifier
1.499 euro | Onkyo P-80
Beoordeling 4,5 / 5
Onkyo Icon M-80 Power Amplifier
1.599 euro | Onkyo M-80
Beoordeling 5 / 5